IIHF World Championship

การแข่งขัน IIHF World Championship เป็นการแข่งขันฮอกกี้น้ำแข็งระดับนานาชาติประจำปีที่จัดโดยสหพันธ์ฮอกกี้น้ำแข็งนานาชาติ (IIHF) ซึ่งเป็นองค์กรปกครองสูงสุดของกีฬาชนิดนี้ โดยรวบรวมทีมชาติจากทั่วโลกมาแข่งขันเพื่อชิงตำแหน่งแชมป์โลก ถือเป็นหนึ่งในงานที่มีเกียรติสูงสุดของกีฬาชนิดนี้ควบคู่ไปกับการแข่งขันกีฬาโอลิมปิก การแข่งขันนี้มีต้นกำเนิดมาจากโอลิมปิกฤดูร้อนปี 1920 ที่เมืองแอนต์เวิร์ป ซึ่งมีการจัดแข่งขันฮอกกี้น้ำแข็งและภายหลังได้รับการยอมรับย้อนหลังว่าเป็น World Championship ครั้งแรก ตั้งแต่ปี 1924 ถึง 1968 การแข่งขันฮอกกี้น้ำแข็งในโอลิมปิกยังทำหน้าที่เป็น World Championship ด้วย แต่หลังจากปี 1972 การแข่งขันก็แยกออกเป็นอิสระอย่างสมบูรณ์

รูปแบบปัจจุบันประกอบด้วย 16 ทีมในดิวิชั่นสูงสุด แบ่งเป็นสองกลุ่ม กลุ่มละแปดทีมสำหรับรอบแรกแบบพบกันหมด สี่อันดับแรกของแต่ละกลุ่มจะผ่านเข้าสู่รอบน็อคเอาท์แบบแพ้คัดออก ซึ่งจบลงด้วยการแข่งขันชิงเหรียญทอง ทีมอันดับสุดท้ายของแต่ละกลุ่มจะตกชั้นไปยังดิวิชั่น I-A และถูกแทนที่ด้วยสองอันดับแรกจากดิวิชั่นนั้น การแข่งขันมักจัดขึ้นเป็นเวลาสองสัปดาห์ในเดือนพฤษภาคม โดยหมุนเวียนกันเป็นเจ้าภาพในประเทศต่างๆ ดิวิชั่นล่าง (I-A, I-B, II-A, II-B, III, IV) ดำเนินการด้วยระบบเลื่อนชั้นและตกชั้น เพื่อให้แน่ใจว่ามีเส้นทางสำหรับประเทศที่กำลังพัฒนาทางฮอกกี้

การชนะเลิศการแข่งขันนี้มีเกียรติภูมิมหาศาล โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับประเทศที่มีประเพณีฮอกกี้ที่เข้มข้น เช่น แคนาดา รัสเซีย สวีเดน ฟินแลนด์ และสาธารณรัฐเช็ก การแข่งขันดึงดูดผู้ชมที่คลั่งไคล้และผู้ชมทางโทรทัศน์จำนวนมาก โดยเฉพาะในยุโรป การแข่งขันปี 2024 ที่ปรากและออสตราวาสร้างสถิติผู้เข้าชม 797,727 คน ซึ่งเน้นย้ำถึงความนิยมที่ยั่งยืนของงาน[แก้ไข]

การแข่งขัน IIHF World Championship เริ่มต้นด้วยโอลิมปิกฤดูร้อนปี 1920 ที่แอนต์เวิร์ป ซึ่งแคนาดาคว้าแชมป์แรก การแข่งขันแบบเดี่ยวครั้งแรกที่ไม่เกี่ยวข้องกับโอลิมปิกเกิดขึ้นในปี 1930 โดยแคนาดาก็ชนะอีกครั้ง การแข่งขันไม่ได้จัดขึ้นในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ตั้งแต่ปี 1940 ถึง 1946 ในปี 1954 สหภาพโซเวียตคว้าแชมป์แรก โดยเอาชนะแคนาดา 7-2 ที่สตอกโฮล์ม ถือเป็นจุดเริ่มต้นของยุคที่โซเวียตครองความยิ่งใหญ่ ตั้งแต่ปี 1963 ถึง 1991 สหภาพโซเวียตชนะเลิศ 20 ครั้งจาก 29 ครั้ง โดยถูกขัดจังหวะด้วยชัยชนะของสวีเดนและเชโกสโลวะเกียเป็นครั้งคราว

รูปแบบการแข่งขันมีการพัฒนาอย่างมากตลอดหลายทศวรรษ การแข่งขันในยุคแรกมีทีมเข้าร่วมเพียงสี่ทีม ค่อยๆ ขยายเป็น 16 ทีมในดิวิชั่นสูงสุดในช่วงทศวรรษ 1990 การนำผู้เล่น NHL เข้ามาหลังจากโอลิมปิกที่นากาโนะปี 1998 ทำให้โปรไฟล์ของการแข่งขันสูงขึ้น โดยสวีเดนคว้าแชมป์ในรุ่นแรกหลัง NHL ในปี 1998 ช่วงทศวรรษ 2000 มีความเท่าเทียมกันมากขึ้น โดยสโลวาเกียคว้าแชมป์แรกในปี 2002 และฟินแลนด์คว้าแชมป์แรกในปี 1995 ทศวรรษ 2010 ถูกครอบงำโดยแคนาดา สวีเดน และรัสเซีย โดยแคนาดาคว้าแชมป์ห้าสมัยระหว่างปี 2015 ถึง 2023 การแข่งขันปี 2020 ถูกยกเลิกเนื่องจากการระบาดของ COVID-19 นับเป็นการยกเลิกครั้งแรกนับตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่สอง การแข่งขันปี 2021 ที่ริกาจัดขึ้นโดยไม่มีผู้ชม โดยแคนาดาคว้าชัย รัสเซียและเบลารุสถูกแยกออกจากการแข่งขันปี 2022 และ 2023 หลังจากการรุกรานยูเครนของรัสเซีย[แก้ไข]

การแข่งขัน IIHF World Championship มีความสำคัญทางวัฒนธรรมอย่างลึกซึ้งในประเทศที่คลั่งไคล้ฮอกกี้ ในฟินแลนด์ ชัยชนะในปี 1995 ถือเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญในประวัติศาสตร์กีฬาของชาติ มักได้รับการยกย่องว่าเป็นแรงบันดาลใจให้ผู้เล่นรุ่นใหม่ ชัยชนะของสาธารณรัฐเช็กในปี 2024 ในบ้านเกิดดึงดูดแฟน ๆ กว่า 100,000 คนไปยังพื้นที่รับชมสาธารณะในปราก ในสวีเดน การคว้าแชมป์สามสมัยติดต่อกันในปี 2018 ตอกย้ำสถานะของประเทศในฐานะมหาอำนาจฮอกกี้ การแข่งขันมักเกิดขึ้นพร้อมกับวันหยุดประจำชาติและการเฉลิมฉลอง โดยเกมชิงเหรียญทองกลายเป็นรายการโทรทัศน์สำคัญ การแข่งขันยังทำหน้าที่เป็นเวทีสำหรับตลาดฮอกกี้ที่กำลังเติบโต โดยลัตเวีย สโลวาเกีย และเดนมาร์กเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันที่ประสบความสำเร็จ ซึ่งช่วยกระตุ้นความสนใจในท้องถิ่น[แก้ไข]

การแข่งขันปี 2020 ถูกยกเลิกเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่สองเนื่องจากการระบาดของ COVID-19 ในปี 2021 งานที่ริกาจัดขึ้นโดยไม่มีผู้ชมภายใต้มาตรการด้านสุขภาพที่เข้มงวด การแข่งขันปี 2022 มีการแยกตัวของรัสเซียและเบลารุสหลังจากการรุกรานยูเครนของรัสเซีย ซึ่งเป็นการตัดสินใจที่คงอยู่สำหรับรุ่นต่อๆ มา งานปี 2014 ที่มินสค์เผชิญกับการคว่ำบาตรจากบางประเทศเนื่องจากความตึงเครียดทางการเมืองในเบลารุส ในปี 1998 เกิดความสับสนเมื่อการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกที่เมืองนากาโนะไม่นับเป็น World Championship ซึ่งเป็นการทำลายประเพณีที่ดำเนินมายาวนาน[แก้ไข]